Is this you? As a journalist, you can create a free Muck Rack account to customize your profile, list your contact preferences, and upload a portfolio of your best work.
Claim your profile
Articles by Lisbeth Kemi
Diggeášši álgán: Gimvall dikkis olgohivssega dihte
Anita Gimvall lea ovdal leamaš dikkis goahtesaji dihte mii lea Stenträskes Luspie suohkanis. 2023:s lei sáhka goađis mii lei huksejuvvon su oainnu jelgii iežas veaga orohahkii don doložis. Dalle Hoavvariekti celkkii ahte gáddesuodjalus lea nannosit go doloža rájes geavaheapmi. Anita Gimvall hivssegis, maid dál lea ceggen, váilu sierra lohpi ja danin son lea dál Liksjoe diggerievttis. Guktii boldojuvvon Ruvdnafáldi bolddii Anita Gimvall goađi giđđadálvvi 2022:s.
Blind (MP)behtton go ovttasbargu botkojuvvui: ”Morašlaš beaivi”
Sámiid Buorrin almmuhii duorastatiđiđa ahte sii leat mearridan heaittihit ovttasbarggu Birasbellodagain, ja dan sadjái searvat koališuvdnii Sosiálademokráhtaiguin ja Moderáhtaiguin. – Munnje lea dát surgadis ođas, mii han leat nu guhká bargan ovttas. Mii leat suohkanpolitihkas leamaš ovttas measta 25 jagi. Mii leat nu ollu dahkan ovttas, lokten sámi áššiid, dadjá Henrik Blind. Imašta mearrádusa Son imašta go Sámiid Buorrin lea dán mearridan.
Girku seanadanbargu mánáiguin ja nuoraiguin: ”Berrešii leat deháleabbo”
Dán jagi lea vihtta jagi dan rájes go Ruoŧa girku almmolaččat bivddii ándagassii sápmelaččain. Ándagassii átnun guoskkai girku historjjálaš láhttemiidda sámiid ektui, ja šattai oassin seanadanproseassas mii lea jođus. Moamaria Sparrock mielas lea sámi rihppaskuvla konkrehta ovdamearka dasa movt girku sáhttá ovdánit. – Sámi rihppaskuvlaleaira lea hui dehálaš seanadanbargui, doppe hal sámi nuorat ja Ruoŧa girku barget ovttas, dadjá son 15 minuhta Sámis prográmmas.
Alma Åhren, 17, nominerejuvvon Unna August-bálkkašupmái
Dán jagi bohte sullii 350 muitalusa gilvvohallamii, ja guhtta dain válljejuvvojedje evttohassan. Alma novealla lei okta dain. Son sáddii evttohusas moadde mánu dassái, ja oaččui dieđu e-poastta bokte sullii vahkku dassái go lei skuvllas ahte son lea nominerejuvvon – Mun hirpmástuvven ja ilosmuvven sakka. In lean vuordán ahte dubmengoddi nominere mu teavstta, dadjá Alma Åhrén. Muitalus guovtti sámi vieljažaga birra Alma Åhrén muitala ahte máŋga su teavsttain ja muitalusain dáhpáhuvvet sámi birrasiin.
Isak Utsi fortsätter som kommunalråd i Arjeplog
Arjeplogs kommunstyrelse valde återigen Isak Utsi till ordförande. Därmed fortsätter han som kommunalråd i ytterligare fyra år. Utsi fick 13 röster, medan Folkinitiativets partiledare Madelene Aheinen fick åtta röster. Arjeplogs kommunalråd har höga förväntningar inför den nya mandatperioden. – Jag ser fram emot de kommande fyra åren. Det är en viktig period vi har framför oss.
Mánáidgirjjit unnitlogugielaide – Girjebusse rámiduvvo
Busse bisána sullii 50 báikkis gielddas, gos luoikkaheaddjit buot agiin deaivvadit – sihke skuvlamánát ja vuorrasat. Odne dat galleda skuvllaid main váilot sierra girjerádjosat. Bibliotekára Roger Leissner vuodjá busse ja sus lea ovddasvástádus doibmii. – Lea hui buorre dovdu vuostáiváldit dán bálkkašumi. Dat lea bures ánssášuvvon. Mii bargat garrasit juohke beaivvi ja deaivat ollu mánáid ja rávesolbmuid. Kirjastoauto – Gærjagåtiebusse Busse siste leat muorrabienat ja monnevuovddat.
Juste dál • Samernas Väl bellodat loahpaha ovttasbarggu MP, V ja FJK
Gaskavahku eahkes mearridii Samernas Väl bellodat Johkamohkis ahte sii áigot searvat ođđa ovttasbargolihttui. – Mii áigut ovttasbargat Sosiálademokráhtaiguin ja Moderáhtaiguin, dadjá bellodatjođiheaddji Karin Vannar SVT Sápmái. Bellodat, mii lea massán ovtta áirasa ovddit áigodagas, lea ovdal bargan ovttas Birasbellodagain, Gurutbellodagain ja Framtid Jokkmokk. Ovttasbarggu maid sii dál leat válljen loahpahit.
Sámelistu joatká Girona njunušjoavkkus
Stuorimus bellodat lihtus, Sosiálademokráhtat, ožžot ságadoalli ja várreságadoallivirggi gielddastivrras. Mats Taaveniku ja Niklas Sirén galgaba dan guovtti virggi doaimmahit. Sanna Inga Poromaa (V) šaddá nubbin várreságadoalli. Gurutbellodat ja Sámelistu leat guhkit áiggi leamaš oassin eanetlogus, ja Feministisk initiativ evttohasat leat válgaáigodagas sirdán Sosialademokráhtat bellodahkii.
Många vill lära sig umesamiska
En person som arbetar med detta är Sara-Helén Persson, som håller kurser i umesamiska. Hon hade ett tydligt mål när hon började hålla kurserna. – Målet är förstås att människor ska lära sig tala umesamiska och få möjlighet att använda språket. Det är mycket viktigt, säger Sara-Helén Persson. Stort intresse för kurser i umesamiska För henne är språket inte bara ett sätt att kommunicera, utan också en central del av kultur och historia.
Mánáid stoahkanbáiki šattai sámi giellaarena: ”Nu suohtas”
Mánát geat čoahkkanit oktii vahkkui, leat guđe jahkásaččat ja nuorabut. Sii leat čoahkkanan dohko lihkadit ja suohtastallat ovttas ja seammas hupmat sámi gielad. – Doppe beassá gullat buot gielaid seamma báikkis ja ovttas servviin, ja dat lea nu somá, lohká Katarina Inga, gii lea doppe máná guoktáin Rásten ja Elin-Ávran. ”Somá servvoštallat” Sámástit ja Labudit lea ovttasbargu gaskal Polcirkelgymnasterna ja Johkamohki sámesearvvi.
Dál lea čielgan: Stuora investeren Gállok-fitnodahkii ii šatta duohtan
SVT Nyheter Norrbotten dieđihii golggotmánu 12. b. ahte investeren ii orron šaddame, ja ahte Beowulf oasusgávpi lei bissehuvvon dan botta go fitnodat ozai ođđa ruhtadeami. Ođđa preassadieđáhusas dieđiha Beowulf, mii pláne ásahit ruovdemálbmaruvkke Gállogii Johkamohkis – ahte ISP árvvoštallan ii sáhte joatkašuvvat almmá geatnegahtti investerenšiehtadusa haga. Bacchus Capital dieđiha ahte sii eai sáhte guhkidit iežaset geatnegasvuođaid mearritkeahtes áigái.
3 gažaldaga • Giellaealáskahttin: ”Ferte ipmirdit duođalašvuođa”
Annette Briksdal lea doavttirgrádastudeanta skandinávalaš gielain Oslo universitehtas. Son dutká váhnemiid rolla ealáskahttinproseassain. Foto: Linn Defruit Máŋga sámi giela leat áitojuvvon ja fertejit nannejuvvot, vai sáhttet viidásetfievrriduvvot ođđa buolvvaide. Anette Briksdal lea Oslo universitehta doavttirgrádastudeanta, ja su dutkan čalmmustahttá váhnemiid rolla sámegielaid ealáskahttimis. – Leat ovdamearkkat doaibmabijuide mat duođai doibmet, lohká son.
Earkebisma: Stáhta berrešii bivdit sámiin ándagassii vearrivuođain
Artihkal almmuhuvvo seamma beaivvi go dialogakonferánsa Ságastallamat álget Hïernesanden. Ruoŧa girku ja sámi servodaga ovddasteaddjit čoahkkanit guokte beaivvi digaštallat mot soabahanbargu lea ovdánan vihtta jagi maŋŋil go ovddeš bisma Antje Jackelén bivddii sápmelaččain ándagassii. Mearrádus váldon ilmmá sápmelaččaid miehtama haga Artihkkalis čujuha earkebisma Martin Modéus ahte Duohtavuohtakommišuvnna raporttas, mii geigejuvvui čakčamánu 30.
Gállok-fitnodaga gávppašeapmi bissehuvvo – stuora háhkamuš orru duššái manname
Beowulf Mining vásiha duođalaš ekonomalaš váttisvuođaid. Fitnodaga iežas dáhtu jelgii lea oasusgávppašeapmi bissehuvvon Londonis ja Ruoŧas. Fitnodat dieđiha preassadieđáhusas ahte plánejuvvon háhkamuš Bacchus Capitalis ii dáidde šaddat duohtan. Ruoŧa Inspektionen för strategiska produkter (ISP) lea háhkamuša árvvoštallán, muhto investerenšiehtadus nogai gustot čakčamánu 30. beaivvi.
Son háliida davviriikkalaš ovttasbarggu duohtavuođakommišuvnna maŋŋel: ”Dárbbašlaš”
Dál go ruoŧa duohtavuođakommišuvnna loahpparaporta lea almmuhuvvon, de lea boahtte lávki mo bargu galgá čuovvoluvvot. Kommišuvdnalahttu Laila Susanne Vars lokte Suoma ja Norgga vásáhusaid. Doaibmabidju sihke Suoma ja Norgga bealde lea ahte Sámediggi lea leamaš guovddážis čuovvolanbarggus, mun sávan seamma dáhpáhuvvá Ruoŧa bealde, dadjá son. Dán vahku 15 minuhta Sámi-prográmmas mii jearrat: Mii dál dáhpáhuvvá?
Beaivvášpanelat sáhttet dustet El Niño váikkuhusaid: ”Elrávdnji miehtá jándora”
Jagi 2024 lei hirbmat goikkádat suddjejuvvon guovllus Brasilia arvevuovddis. Arapium-álbmogii lea Arapiuneatnu áidna geaidnu máilbmái, ja dat lea bággen sin jurddašit ođđasit mo sii galget ovdánit. Geassemánus bijai báikegoddi eret dieselgeneráhtoriid ja dan sadjái bidje beaivvášpanelaid mii sihkkarastá ahte lea luohtehahtti fápmu sihke elrávdnjái ja čáhcái. – Mánát besset dál varas proteiinna borrat, eaige dárbbaš konsearvvaid borrát. Mii sáhttit dál várás dávviriid vurkkodit go mis lea elrávdnji.
Ovddeš mediahoavda: Máilbmi dárbbaša eamiálbmotmáhtu ja perspektiivvaid
NRK Sámi ovddeš hoavda Nils Johan Heatta lei okta sis gii álggahii eamiálbmotmediafierpmádaga WIBN 2008:s. Son lea ilus go eamiálbmotjournalisttat ain deaivvadit ja ráhkadit ođđa mihtuid. – Lea dehálaš čađat bargat ovddidemiin. Go olát mihttomeari, de lea dehálaš bidjat alcces ođđa mihttomeriid maid galgá olahit. Dárbbašuvvo eambbo go goassege ovdal WIBN lágidii konferánssa Guovdageainnus čakčamánu álggus. Eamiálbmotmediat miehtá máilmmi čoahkkanedje juogadit vásáhusaid.
Lars-Miguel Utsi loahpparaporttas: ”Dárkkistandoaimmat dárbbašuvvojit”
Go Sáminuorra ovddidii Duohtavuođakommišuvnna gáibádusa fargga guoktelot jagi dás ovdal, de lei sin áigumuš čalmmustahttit servodaga fápmostruktuvrra. Go gáibádus hábmejuvvui 2008:s Lars-Miguel Utsi lei nuoraidorganisašuvnna ságadoalli, ja son lea lohkan ávzzuhusaid, 18 jagi maŋŋel, maid kommišuvdna dál lea ovdanbuktán. – Go lean lohkan evttohusaid, de lea ollu mii lea buorre.
Maŋŋel Himalayariđu: ”Sullasaš rihtu sáhttá dáhpáhuvvat Ruoŧas”
Ođđa analysa dutkanovttasbarggus World Weather Attribution čujuha máŋga siva borgemánu jiehkerihtui mii fierai Nepala ja Tibehta gaskka gos oasit gáissis ja jiehkejieŋain irre ja dagahedje cahce-, láire- ja geađgedulvvi. Dutkit oaivvildit ahte lieggasit dálkkádat leat rievdadan Himalaya dilálašvuođaid. Dađistaga go jiehkit suddet ja agibeaiduollu sudda, de luonddahuvvet dat bealit mat ovdal leat doalahan báktevuođu čoahkis.
Kulturministtar geigema birra: ”Ferte geahččat ovddosguvlui”
Kommišuvdna lea guorahallan stáhta politihka sápmelaččaid ektui ja váikkuhusaid sámi álbmogii, dainna áigumušain ahte veahkehit soabadeapmái ja viidáset bargui sámi vuoigatvuođaiguin. – Mun lean ilus go kommišuvnna bargu lea bistán dán njealji jagis. Mis lea leamaš buorre gulahallan proseassa áiggi, ja lea hui illudahtti dál oažžut loahpparaportta, dadjá Liljestrand.
Áššedovdi: Unniloguálbmoga sajádat Eurohpás lea hedjonan
Čakčamánu 26. b ávvuduvvo Eurohpálaš giellabeaivi 21 gearddi. Eurohpás leat 24 almmolaš giela ja EU-kommišuvnnas rehkenastet ahte gávdnojit sulli 60 guvllolaš giela ja unnitloguálbmotgiela. Astrid Thors lei 2013 – 2016 rádjái OSSE našuvnnalaš unnitloguálbmogiid allakomissára. Son govvida 1990-logu gollejahkin Eurohpá minoritehtaide. Sivvan dasa lei earret iežá nanu jáhkku álbmotriektái – ja erenoamážit Sovjetlihtu gahččamii, mii mielddisbuvttii ahte ođđa veahádagat šadde ”boastu” beallái riikkaráji.
Duohtavuođakommišuvdna: ”Átnut sápmelaččain ándagassii”
Sullii 300 duođaštusa leat čohkkejuvvon viđa jagis. –Deháleamos lea ahte mii leat geahčadan daid mearrádusaid maid stáhta ja girku leat dahkan áiggiid čađa – mearrádusat mat leat váikkuhan sámi álbmogii ja dagahan ahte sii leat massán ollu vuoigatvuođaid, dadjá Duohtavuođa- ja soabadankommišuvnna jođiheaddji Lena Nyberg SVT Morgonstudioi. Raporttas namuhuvvojit earret iežá areálamassimat, johtaleaddjiskuvllat, bággojohtimat ja vealaheapmi.
Sámiid duohtavuođakommišuvdna loahpahuvvo: ”Hástaleaddji ja váttis bargu”
Duohtavuođakommišuvdna sámi álbmoga várás álggahuvvui 2021:s dainna ulbmiliin ahte stáhta ja sápmelaččat galget soabadit. Kommišuvdna lea vihtta jagi earret iežá čohkken ja analyseren duođaštusaid das mo sámi álbmot lea gieđahallojuvvon áiggiid čáđá. – Mun lean oahppan nu ollu min servodaga birra, dadjá čálli Marja-Kristin Skum. Badjel 300 vihtanuššama Loahpparaporttas leat rávvagat movt stáhta berre viidásat bargat soabadanproseassain.
Sámediggi háliida nannet sámiid rivttiid ođđa ráđđehusas
Ráđđehusšiehtadallamat leat dál jođus. Sámedikki stivra háliida danin ahte ráđđehus geahčada mo áššit mat gusket sápmelaččaide meannuduvvojit ráđđehusas. ”Sámepolitihkka lea eanet go kulturpolitihkka. Dasa gullet eamiálbmotvuoigatvuođat, demokratiija, areálat, ealáhusat, giella, suodjalus ja servodatovdáneapmi”, čállá stivra. Málle ránnjáriikkain Ođđa ráđđehusa ásaheapmi addá buori vejolašvuođa guorahallat doaibmamálle ja nannet Ruoŧa eamiálbmoga dili. Ii leat dárbu ođđasit hutkat málle.
Dán jagáš girjemeassu vihahuvvon – máŋga sámi fátta
Dovddus sámi – norgga girječálli Kathrine Nedrejord oassálastá máŋgga prográmmaoassái, mat laktásit beakkán románii Sameproblemet. Galledeaddjit besset gullat su ja girječálli Michel Jean ságastallat eamiálbmotgirjjálašvuođa mearkkašumis Norggas ja Quebecas Kanadas. Ságastallan giela mearkkašumis Girječálli ja jorgaleaddji Johan Sandberg McGuinne searvá ságastallamii eamiálbmotgielaid mearkkašumi birra.
Girječálli šattai goasttideaddji – čálii mánáidgirjji fáhcaid birra
Girjji namma lea ”Fáhcat mat savkkástallet / Vantarna som viskar”. Nieiddaš Gáhte, guhte lea váldoolmmoš, dolvojuvvo dološ áigái fáhcaid bokte, ja son beassá gullat muitalusaid olbmuin geat leat eallán don doložis. – Mun lean čállán girjjiid maid ieš váillahin mánnán, muhto mun čálán maiddái dan dihte go min mánát dárbbašit girjjálašvuođa, dadjá Anna Nutti Wiandt. Guovtti gillii Son lea válljen čállit girjji sihke ruoŧagillii ja davvisámegillii máŋgga siva dihte.
Svårt att sälja fett renkött – kunderna väljer bort
På hösten brukar renskötarna sälja sarvar (kastrerade rentjurar) och samtidigt slakta matrenar för eget bruk, eftersom renarna då är som fetast. Men i år har inte Laevas sameby lyckats hitta uppköpare. Lars-Erik Poidnakk, ordförande i Laevas sameby, berättar att man har haft svårt att hitta slakterier som vill köpa höstrenar. – Det skapar problem eftersom hösten är den tid då vi brukar få våra inkomster för att klara vintern, säger Poidnakk.
Son luoiká jienas kommišuvnna vihtanuššamiidda: ”Stuoris ja dehálaš”
Vihtanuššamat galget lohkkojuvvot boahtte gaskavahku, go Duohtavuođakommišuvdna čoahkkana Staarii. Dán oktavuođas loktejuvvojit sámi vásáhusat sihke historjjálaš ja dálá stáhta politihkain. – Dat lea mearkkašahtti ja dehálaš, dadjá Orrestaare sámesearvvi ságadoalli Birgitta Ricklund, gii ieš lea duođaštan kommišuvdnii. Muitalusgirji ”Jag frågar marken tyst om lov” lea dokumentašuvdna mii govvida historjjálaš rasisma ja assimilerenpolitihka persovnnalaš muitalusaid bokte.
Joavku suodjala Colombia eamiálbmogiid – oažžu olmmošvuoigatvuođa bálkkašumi
Rafto-bálkkašupmi geigejuvvui Norggas gaskavahko. Bálkkašupmi geigejuvvui ”The Collegiate Body of Guardians of the Atrato River” nammasaš colombialaš biras- ja álbmotaktivistajovkui. Joavku lea dovddus birasbilideamibarggu ovddas ja go dat bealušta eamiálbmogiid vuoigatvuođaid, earret iežá Atrato-joga eamiálbmogiid vuoigatvuođaid Colombias.
Máŋga čearu vásihit árra ragada
Svaipa boazosápmelaččaid mielas orui nu ahte ragat lei juo álgán dán čavčča njuovvamis. – Mii njuovaimet ikte, ja de mii fuomášeimmet ahte bohccot ledje álgán haksot. Sáhttit maid oaidnit sin láhttemis ahte muhtumat ledje juo álgán rahkat. Min mielas dat lea menddo árrat, dadjá Leif Anders Blind. Seammalágan dárkomat dahkkojit maiddái Laevas ja Ohredahke čearuin. – Mii njuovaimet mannan basi, ja orru gal nu ahte ragat lea álgán árabut go dábálaččat dán jagi.
Sámelistu lea gearggus joatkit jođiheami: Buorre ovttasbargu”
Maŋemus mandáhtaáigodagas lea Sámelistu čohkkán gielddastivrras Gurutbellodagain, Feministalaš vuolggaheamiin ja Sosialdemokráhtaiguin. Go sis leat eanemus mandáhtat de sii galget válljet joavkkustis boahttevaš njeallji jahkái. – Mis lea leamaš buorre ovttasbargu ja jus livččiimet beassan joatkit njeallje jagi vel de jáhkán ahte boađále buorit bohtosat, dadjá Per Olof Nutti.
Ođđa sátnegirjeáppa oahpaha dadjat julevsámi sániid: ”Dát lea buorre”
Maŋŋel máŋga jagi de viimmat almmuhuvvui julevsámi sátnegirjeáppa mannán geasi. Dál lea áppa ođasmahttojuvvon ja dasa lea lasihuvvon vel okta funkšuvdna mii lea bures boahtin. Dál sáhtát guldalit juohke sáni sátnegirjjis ja gullat movt dat daddjojuvvo. – Dát lea hui buorre! Dat lea mávssolaš reaidu buohkaide geat čuvvot mu kurssaid julevsámegielas ja buohkaide geat geavahit giela árgabeaivvis, dadjá Sara Aira Fjällström preassadieđáhusas.
Norgga stáhta gáibida 1,2 miljon ruvnnu Ruvhten sijtes
Norgga stáhta manná diggái gáibidit bággosáhku sullii 1,2 miljon ruvnnu Ruvhten Sijtes, dieđiha NRK Sápmi. Duogáš lea ahte Ruoŧa bohccot leat máŋggaid jagiid leamaš Norgga bealde, stuora rabas guovlluin Femundena Davvi-Østerdalen nuorttabealde. Norgga njuolggadusaid jelgii eai galgga bohccot guohtut guovllus cuoŋománu 30. beaivvi maŋŋel. Geasset galget jeahkálat ja iežá šattut áhtet sihkkarastit buori dálveguohtuma Norgga boazoeaiggádiidda.
Sámelistu ja Samernas Väl dahkaba sihke buori ja heajos válggaid
Dat guokte sámi bellodaga leaba áidnalunddot go bargabat áššiiguin maid ii oktage iežá bellodat Ruoŧas bargga. Muhto dán jagi válggain orru leamen nu ahte Sámelistu oažžu olahus ollu jienaid ja Samernas Väl gis dahka heajumus válggaid 1998 rájis. – Mii leat maŋemus áigodagas leamaš eanetlogus, ja mun dovddan ahte min jienasteaddjit leat dan válljen, ahte mii galgat sáhttit joatkit váikkuhit gielddapolitihka, dadjá Åsa Larsson Blind.
Sii leat áidnalunddot politihkalaš eanadagas: ”Min jietna dárbbašuvvo”
Goappaš bellodaga leaba doalahan iežaset guokte mandáhta ja leaba leamaš suohkanstivrras 2022 válgga rájis. Samernas väl Johkamohkis ja Sámelistu Girona suohkanis leaba áidna sámi bellodagat mat servet válgii. Åsa Larsson Blind lea Girona suohkanstivrra lahttu ja lea nuppi áigodagas Sámelisttu áirrasin. – Iežá bellodagat eai váldde vuhtii min jiena ja min oainnu. Mis lea dehálaš rolla, dan mii leat čájehan válggaid bokte ja go leat máŋga jagi doaibman suohkanpolitihkas.
Válggat sáhttet váikkuhit sámi vuoigatvuođaide, beroškeahttá das gii vuoitá.
Bassin leat válggat Ruoŧas. Gažaldagat mat čatnasit minerálaide, energiijii ja areálaide šaddet dađistaga deháleappot, ja válggat sáhttet váikkuhit sámi váikkuhanfámu, ráđđádallamiid ja boazodoalu eavttuid. Mikkel Berg-Nordlie, OsloMet universitehta stáhtadiehtaga professor, muitala ahte Norgga bealde Sámis vuhtto politihkalaš riidu. Čielga ruoná rádji politihkas Riidu mii lea Norggas, sáhttá maid vuhttot Ruoŧas, dadjá Mikkel Berg-Nordlie. –Norggas leat guokte iešguđetlágán geahččanguovllu.
Henrik Blind (MP): ”Háliida ovddidit sámi áššiid”
SVT Sápmi háliida gažadit sámi ovddasteddjiid geat leat Riikkabeaievttohasat. Henrik Blind lea ráiddu logát evttohas. Henrik Blind lea maŋemus njeallje jagi juohkán Johkamohki gielddaráđi virggi Roland Boman (FJK). Son lei okta dain gean namuhedje go Birasbellodat molsugođii jođiheaddji, muhto son válljii geassádit evttohassan. –Dat leat guokte sierra lágan áššit. Ságadoallis lea ollát iežá gohččun go Birasbellodaga Riikkabeaiáirasis.
Daniel Johansson (Gb): ”Mii dárbbašit ratifiseret ILO169”
SVT Sápmi háliida gažadit sámi ovddasteddjiid geat servet riikkabeaiválggaide. Daniel Johansson (Gb) lea ráiddu ovccát evttohas. Johansson lea eret Luspies ja sus lea nanu gieldda- ja guovlopolitihkalaš duogáš. Son lea maid máŋggaid jagiid leamaš Västerbottena Leanastivrra Gurutbellodaga guovloságadoalli. – Mun sáhtán addit mávssolaš máhtu sámi geahččanguovllus, ja dan lean juo dahkan bellodagas, dadjá son. ”Iežá lágat” Sámi vuoigatvuođat ja áššit leat su váimmu lahka.
Maria Gardfall (S): Háliida vuosttaldit juohkelágan rasismma.
SVT Sápmi háliida gažadit sámi evttohasaid geat servet riikkabeaiválggaide. Maria Gardfall lea ráiddu guđat evttohas. Maria Gardfall lea Västerbottena Slussfors eret ja lea Sosiálademokráhtaid 24:at namma. Son lea leamaš politihkalaččat aktiivvalaš máŋggaid jagiid, ja lea maŋimus 16 jagi leamaš doaimmas Luspies. Sus lea garra beroštupmi dásseárvoservodahkii. – Buohkat ánssášit oadjebas servodaga gos mii oaidnit guhtet guimmiideamet ja váldit guhtet guimmiideamet dárbbuid vuhtii, dadjá son.
Bengt-Erik Näslund (Gb): ”Suodjalit báikkálaš iešmearridanvuoigatvuođa”
SVT Sápmi háliida gažadit sámi evttohasaid geat servet riikkabeaiválggaide. Bengt-Erik Näslund lea ráiddu čihččet evttohas. Bengt-Erik Näslund lea leamaš doaibmi politihkkárin Vännäsas 2018 rájis, váldostivra láhttu ja gielddaráđđehusa várrelahttu. Näslund lea bajásšaddan Västerbottena siseatnamis ja son háliida suodjalit boaittobealguovlluid ja sihkkarastit ahte suohkanat ožžot stuorit váikkuhanfámu. – Lea hui dehálaš ahte mearridanváldi bissu Davvi-Ruoŧas, dadjá son.
Boazovázzi ja váikkuheaddji Evelina, 24, lokte sámi áššiid válggaide
– Mun in leat goassege dovdan iežan váikkuheaddjin. Muhto mun álgen bidjat govaid ja čállosiid nehttii ja geahččaladdan dihte, juohkit dieđu ja muitalit mu eallima birra, ja lea somá go nu oallugat háliidit oahppat, muitala son. – Evelina Solsten (24) lea bajásšaddan Klïeres, Härjedaelie ja Berg rádjeguovllus. Son sirddii ruoktot maŋŋil go lei studeren golbma jagi Ubmejes.
Eamiálbmotmediat digaštallet oktasaš čuolmmaid
Jahkásaš WIBN-konferánsa álggii gaskavahku. Indigenous Media Network vuođđuduvvui 2008:s, ja dán jagi konferánsa Guovdageainnus čohkke journalisttaid ja jođiheddjiid 120 eamiálbmotmediain miehtá máilmmi golmma beaivásaš lágidemiide. – Mii juogadit hástalusaid mat leat sullii ovttaláganat miehtá máilmmi, muhto mii juogadit maiddái čovdosiid mat gávdnojit. Dat movttiidahttá ja addá doaivaga viidásat bargui, dadjá NRK Sámi hoavda ja okta dain lágideddjiin Johan Ailo Kalstad.
Mikkel Jakobsson (G): ”Eanet ruđa sámi servodahkii”
SVT Sápmi háliida deaivat sámi evttohasaid geat servet riikkabeaiválggaide. Mikkel Jakobsson (G) lea ráiddu njealját evttohas. Mikkel Jakobsson lea 2025 rájis Sámedikki kulturlávdegotti ođđa ságadoallii, ja sámi politihkas son ovddasta Samerna bellodaga. Son lea dál Gurutbellodaga evttohas Riikkabeaiválggaide, ja son háliida eanet áŋgiruššat kultuvrrii ja oahpahusii. – Buot sámepolitihkka lea diehttelas dehálaš.
Goađit gárte čázevuollái – historjádutki váruha ođđa eananriidduin.
Go ohcá lobi geavahit eatnamiid dahje čáziid – ovdamearkka dihte ruvkkerahpamii, de lea lágas eaktuduvvon ahte galgá vuhtii váldit daid guovlluid mat leat riikkaberoštumit. Boazodoallu lea dakkár beroštupmi. Cuoŋománus 2026 almmuhii ealáhusministtar Ebba Busch (KD) ahte boazodoallu ii galgga šat klassifiserejuvvot riikkaberoštupmin. – Dat lea ealáhus mii gokčá stuorra guovlluid, muhto mas lea ráddjejuvvon ekonomalaš mearkkašupmi”, dajai Busch.
Su áhku siessá gudnejahttojuvvo párkkain: ”Mearkkaša ollu”
Árvvesjávrris vihahuvvui Karin Stenberg-párka. Ođđa párka, mii lea dearvvašvuođaguovddáža lahka, galgá čalmmustahttit vuovdesápmelaččaid kultuvrra ja gudnejahttit oahpaheaddji, girječálli ja sámi vuoigatvuođabealušteaddji Karin Stenberg. Párka lea ássievttohus Lindgren bárragottis Árviesjávrries. Soai háliideigga ahte Karin Stenberg galggai gudnejahttojuvvot almmolašvuođas. Maŋŋel politihkalaš meannudeami ásahuvvui ođđa párka, iige gáhttanamma.
Elin Nejne (S): ”Sávan eanet gurutpolitihka”
SVT Sápmi dáhtto gažadit sámi evttohasaid geat servet riikkabeaiválggaide. Elin Nejne (S) lea dán ráiddu nuppát evttohas. Elin Nejne politihkalaš áŋgiruššan álggii árrat, ja 2022 válggain son šattai okta dain nuoramus váldostivrapolitihkkáriin Ubmeje gielddas goassege. Son lea dál sihke Sosiálademokráhtalaš nuoraidlihtu (SSU) ja Sosiálademokráhtalaš bellodaga (S) stivralahttu nationála dásis. Nejne oaivvilda ahte ovddastit sámi unnitlogu livččii stuora luohttámušdovddastus.
Mii leat leamaš oalle árvasat muhto dál mii šaddat streaŋgásabbot
Dás Jimmie Åkesson (SD) gažaduvvo. Geahča vihtta minuhttasaš jearahallama buoremus bihtáid. Foto: SVT Ruoŧademoráhtaid bellodatjođiheaddji Jimmie Åkesson jearahallojuvvo ruovttugávpogis Sölvesborg. Geahča vihtta minuhttasaš jearahallama buoremus bihtáid. SVT:s nyheter ska stå för saklighet och opartiskhet. Det vi publicerar ska vara sant och relevant. Vid akuta nyhetslägen kan det vara svårt att få alla fakta bekräftade, då ska vi berätta vad vi vet – och inte vet. Läs mer om hur vi arbetar.
Kernell ođđa filbma sáhttá evttohuvvot Oscarbálkkašupmái: ”Hui ilus”
Filbmabádden mii ollásit lei luonddu ja boazodoalu hálddus, nu govvida Amanda Kernell iežas ođđaseamos filmma ”Garrat du Váimmu/Gör hjärtat hårt”. Filmmas lea máilmmivuosttaščájáhus Toronto filbmafestiválas čakčamánus. – Ollu filmmas lea eakti. Ovdamearka dihte miessemearkuma ii mana dahkaluddat. Sáhttá bidjat neavttáriid govvii, muhto ieš alddis miessemearkun lea duođas lea duohta ja mun jáhkán ahte geahččit oidnet dan. Mearka lea albma, ja mun jáhkán ahte olbmot oidnet dan, muitala Kernell.
Ännu ingen rättegång – urfolkskvinnor kvar i ryskt häkte
Aili Keskitalo, ledamot i FN:s permanenta forum för urfolksfrågor (UNPFII) följer ärendet noga. Genom andra har hon skickat hälsningar till och har fått skicka hälsningar till Egereva. Det är svårt att få information från Ryssland om Natalia Leongardt och Daria Egereva , säger hon. – De är misstänks för brott enligt paragrafen om terrorism, ett brott som kan ge ett mycket långt fängelsestraff, upp till 20 år.
Stuora miellačájeheapmi Stockholmas: ”Olahus”
Vádjolus álggii Stockholmma guovddážis dii. 13.00. Buot agat olbmo serve miellačájeheapmái, mánát vovnnain ja boarrásat soppiiguin. – Mii jáhkkit ahte dát lea Ruoŧa historjjás olahus go lea sáhka man ollu organisašuvnnat servet dálkkádatmiellačájeheapmái, dadjá Hedvig Schylander, Ruoŧa Luonddugáhttensearvvis. Luonddugáhttensearvi dieđiha ahte birrasii 50 000 olbmo servet miellačájeheapmái. Miellačájeheami ulbmil lea vuosehit ahte lea stuora doarjja nannoseabbo dálkkádatpolitihkkii.
Show More
loading
Actions
Is this you?
As a journalist, you can create a free Muck Rack account to customize your profile, list your contact preferences, and upload a portfolio of your best work.Get in touch with Lisbeth
Contact Lisbeth, search articles and posts on X, monitor coverage, and track replies from one place.
Learn more about Muck Rack