Bhaga Warkhade

भागा वरखडे जेव्हा कांद्याचे भाव वाढतात, तेव्हा सरकार अस्वस्थ होते; पण जेव्हा भाव कोसळतात, तेव्हा शेतकऱ्यांच्या डोळ्यांतील अश्रू कुणालाच दिसत नाहीत. भारतातील कांदा अर्थकारणाचे हेच सर्वात मोठे वास्तव आहे. महाराष्ट्रातील कांदा उत्पादक शेतकरी आज पुन्हा एकदा अशाच संकटातून जात आहे. लोकसभेत केंद्र सरकारनेच कबूल केले आहे, की राज्यातील अनेक भागांत शेतकऱ्यांना कांदा उत्पादन खर्चापेक्षाही कमी दराने विकावा लागत आहे.

भागा वरखडे महाराष्ट्र सरकारने जाहीर केलेली 'पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना' आणि कृषिपंपांच्या वीजबिल माफीचा निर्णय लाखो शेतकऱ्यांसाठी दिलासादायक ठरला आहे. मात्र या निर्णयाकडे केवळ राजकीय किंवा भावनिक नजरेने न पाहता, त्याच्या आर्थिक आणि सामाजिक परिणामांचाही विचार करणे आवश्यक आहे. कर्जमाफी ही संकटावरचा तात्पुरता उपाय असू शकते; परंतु शेतकरी स्वावलंबी होण्यासाठी सिंचन, सौरऊर्जा, बाजारव्यवस्था, पीकविमा आणि कृषी पायाभूत सुविधांमध्ये सातत्यपूर्ण गुंतवणूक अधिक महत्त्वाची आहे.

भागा वरखडे अमेरिका आणि इराण यांच्यातील संघर्ष हा केवळ दोन देशांतील लष्करी वैर नाही. तो जागतिक ऊर्जा सुरक्षितता, सामुद्रिक व्यापार, भू-राजकारण, अण्वस्त्र प्रसार, प्रादेशिक सत्तासंतुलन आणि महासत्तांच्या हितसंबंधांचा गुंतागुंतीचा खेळ आहे.